Włoska płaca minimalna dotknie również przewoźników

Włochy są po Niemczech i Francji kolejnym krajem, który wprowadza minimalną stawkę wynagrodzenia dla pracowników obejmującą również kierowców wykonujących usługi transportowe. Na szczęście będzie miała ona zastosowanie wyłącznie do przewozów kabotażowych.

Na wstępie wypada przeprosić za długi czas bezczynności na blogu. Paradoksalnie jego popularność i w związku z tym spora ilość wyzwań zawodowych w ostatnich miesiącach połączona z koniecznością funkcjonowania również w innych obszarach życia sprawiła, że na pisanie czasu już nie starczało. Ich habe jedoch eine aufrichtige Entscheidung zur Verbesserung und eine so lange Abwesenheit sollte nicht mehr auftreten 🙂

ALE an das 🙂

Dekret obejmie przewozy kabotażowe

Auf 17 Juli 2016 Prezydent Republiki Włoskiej wydał dekret nr 136/2016 implementujący Dyrektywę Parlamentu Europejskiego i Rady 2014/67/UE z dnia 15 Mai 2014 r. w sprawie egzekwowania dyrektywy 96/71/WE dotyczącej delegowania pracowników w ramach świadczenia usług, zmieniającą ANORDNUNG (EU) kein 1024/2012 w sprawie współpracy administracyjnej za pośrednictwem systemu informacji na rynku wewnętrznym („rozporządzenie w sprawie IMI”). Dekret został opublikowany w Dzienniku Urzędowym Republiki Włoskiej auf 21 Juli 2016 r. und in Übereinstimmung mit. 27 dekretu wszedł w życie w dniu 22 Juli 2016 r.

Z punktu widzenia przewoźników najważniejsze są postanowienie art. 1 dekretu określającego zakres jego zastosowania. In Übereinstimmung mit Artikel. 1 Absatz. 1 jego zapisy stosuje się do przedsiębiorców mających siedzibę w innych państwach członkowskich UE, którzy delegują co najmniej jednego pracownika do świadczenia usług na terenie Włoch. Gleichzeitig Technik. 1 Absatz. 4 wprost stwierdzono, DASS w odniesieniu do sektora transportowego dekret znajduje zastosowanie do przewozów kabotażowych, o których mowa w rozdziale III rozporządzenia nr 1072/2009 i rozdziale III rozporządzenia nr 1073/2009. Oznacza to a contrario, że dekret nie dotyczy ani przewozów międzynarodowych do i z Włoch, ani do przewozów tranzytowych przez Włochy. Stanowi zatem dla polskich przewoźników zdecydowanie mniejsze zagrożenie niż regulacje niemieckie i francuskie.

Stawka minimalna

In Übereinstimmung mit Artikel. 4 Absatz. 1 dekretu przedsiębiorstwo delegujące pracowników na terytorium Włoch zobowiązane jest do przestrzegania warunków pracy dotyczących pracowników zatrudnionych we Włoszech. W odniesieniu do branży transportowej warunki te określone są w układzie zbiorowym pracy logistyki, transportu i spedycji z dnia 1 August 2013 r., którego aktualna wersja określa wysokość minimalnego wynagrodzenia pracowników od dnia 01.10.2015 r.

Dla polskich przewoźników największe znaczenie będą miały regulacje odnoszące się do dwóch kategorii pracowników określonych w układzie zbiorowym. In Übereinstimmung mit Artikel. 6 rozdziału II wyróżniono m.in. Kategorie 3 Super i kategorię 3. Kategoria 3 Super obejmuje kierowców samochodów ciężarowych o ładowności ponad 80 t i kierowców samochodów ciężarowych o ładowności przekraczających 20 t wyposażonych w żurawie. Do kategorii 3 należą kierowcy samochodów ciężarowych o ładowności poniżej 80 t.

Układ przewiduje minimalne stawki wynagrodzenia dla poszczególnych kategorii pracowników. ZU publikacjach na polskich portalach transportowych pojawiła się informacja, iż stawki te wynoszą 10,12 EUR za godzinę dla kategorii 3 Super i 9,75 EUR za godzinę dla kategorii 3. Ich weiß nicht,, jakie jest źródło tych informacji, ale w mojej ocenie powyższe dane nie są prawidłowe, a jednoznaczne określenie stawki nie jest takie proste.

Określone w rozdziale II układu (po art. 54) stawki minimalne są ujęte w okresie miesięcznym i wynoszą 1.642,37 EUR dla kategorii 3 Super i 1.598,78 EUR dla kategorii 3.

In Übereinstimmung mit Artikel. 11 rozdziału II układu tygodniowy czas pracy kierowców nie może przekraczać 39 h, nie więcej niż 8 h dziennie. Unter der Annahme,, że miesięcznie przeciętnie jest 21 dni roboczych czyli 4,2 tygodnia roboczego, należałoby uznać, że przeciętny miesięczny czas pracy kierowcy wynosi 163,8 h. Minimalne stawki wynagrodzenia przy takim założeniu wynoszą zatem 10,03 EUR dla kategorii 3 Super i 9,76 EUR dla kategorii 3. W praktyce więc wysokość minimalnego wynagrodzenia we Włoszech zbliżona jest do stawek wynikających z Loi Macron określającego francuską płacę minimalną.

Co z dietą i ryczałtem?

W tym miejscu pojawia się kluczowe pytanie: czy należności z tytułu podróży służbowej, które w polskich realiach stanowią zdecydowaną większość wynagrodzenia kierowcy w transporcie międzynarodowym, werden der Mindestlohn gutgeschrieben? W mojej ocenie zastosowanie znajdzie tu regulacja art. 3 Absatz. 7 dyrektywy nr 96/71/WE stanowiącego, DASS dodatki właściwe delegowaniu należy uznawać, za część płacy minimalnej, o ile nie są wypłacane z tytułu zwrotu wydatków faktycznie poniesionych na skutek delegowania, wie Reisekosten, Kost und Logis. Tak jak pisałem we wpisie Ist die Ernährung und ein Pauschalbetrag pro Nacht können bei der deutschen Mindestlohn zugeordnet werden?, w praktyce funkcjonowania polskiej branży transportowej nie stanowią zwrotu kosztów podróży służbowej, ale de facto stanowią wynagrodzenie kierowcy. Po części podobną optykę przyjęły niemieckie organy celne zajmujące się kontrolą stosowania przez polskich przewoźników postanowień MiLoGu – uznają, że ryczałt za nocleg w całości podlega zaliczeniu na poczet płacy minimalnej, gdyż pracodawca zapewnia pracownikom bezpłatny nocleg w kabinie pojazdu, zaś dieta również podlega zaliczeniu po odjęciu od niej minimalnych dziennych kosztów wyżywienia w Niemczech w wysokości ok. 7,5 EUR.

Pracownik może dochodzić swoich praw

Warto zarazem zwrócić uwagę, dass nach Artikel. 5 dekretu pracownicy mają prawo powoływać się na regulacje dekretu w postępowaniach sądowych i administracyjnych. Dies bedeutet, dass, że podobnie jak w przypadku MiLoGu polscy pracownicy będą mieli możliwość wystąpić z roszczeniami przeciwko polskim przewoźnikom do sądu pracy w Polsce, o czym pisałem już we wpisie MiLoG przed polskim sądem pracy. Niedawno dotarła do mnie zresztą informacja, że co najmniej jeden taki proces o zapłatę należności wynikającej z niemieckiej ustawy o płacy minimalnej już się przed sądem polskim toczy.

Czy stawka obowiązuje obecnie polskich przewoźników?

Analizując postanowienia dekretu można postawić pytanie, czy polski przewoźnik rzeczywiście musi już teraz przestrzegać powyższych stawek. In Übereinstimmung mit Artikel. 7 Absatz. 1 dekretu dane dotyczące warunków zatrudnienia pracowników delegowanych obejmujące w szczególności zasady i warunki zatrudnienia we Włoszech i układy zbiorowe mające zastosowanie do pracowników delegowanych powinny być umieszczone na stronie internetowej Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej. Co więcej w myśl art. 7 Absatz. 2 dekretu dane powinny być opublikowane zarówno w języku włoskim jak i angielskim. Tymczasem Ministerstwo, FREILICH, odnotowało na swojej Website fakt wejścia w życie dekretu, ale wymagane informacje nie zostały w jego serwisie umieszczone.

Można więc obecnie podnosić argument, że skoro Ministerstwo nie opublikowało minimalnych stawek wynagrodzenia dla poszczególnych branż, polski przewoźnik nie ma obowiązku samodzielnie ustalać ich wysokości, a zatem nie jest zobowiązany do ich przestrzegania.

Obowiązki administracyjne

In Übereinstimmung mit Artikel. 10 Absatz. 1 dekretu pracodawca delegujący pracownika do pracy na terenie Włoch zobowiązany jest do zgłoszenia tego faktu do Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej w terminie 24 h przed rozpoczęciem pracy. Późniejsze zmiany w zgłoszeniu powinny być przekazywane w ciągu 5 Tag. Zgłoszenie powinno obejmować dane pracodawcy, liczbę i dane pracowników, datę rozpoczęcia i czas zakończenia prac, miejsce wykonywania usług i ich przedmiot. Trudno na razie powiedzieć, jak interpretować te wymogi w odniesieniu do transportu – czy konieczne będzie zgłoszenie każdego przewozu kabotażowego wraz z trasą? Zasady komunikacji z Ministerstwem Pracy mają zostać dopiero opracowane w terminie 30 dni od wejścia w życie dekretu, więc być może te wątpliwości zostaną jeszcze wyjaśnione.

Auf der anderen Seite, gemäß Artikel. 10 Absatz. 3 leuchtet. a dekretu pracodawca ma obowiązek przechowywania w języku włoskim umowy o pracę, ewidencję czasu pracy, a także dokumentacji potwierdzającej wypłatę wynagrodzenia pracownikom delegowanym do pracy we Włoszech. Kunst. 10 Absatz. 3 leuchtet. b dekretu nakazują natomiast ustanowienie na terenie Włoch przedstawiciela, do którego może być kierowana korespondencja związana z delegowaniem pracowników. W braku jego wyznaczenia przyjmuje się, że korespondencja może być kierowana do miejsca, gdzie pracownicy świadczą usługi – w przypadku transportu z oczywistych względów byłoby do niemożliwe. Na umotywowany wniosek organizacji społecznych pracodawca ma także obowiązek powołania przedstawiciela uprawnionego do reprezentowania pracodawcy w ramach dialogu społecznego.

Kontrole i sankcje

Kontrola przestrzegania ustawy została powierzona Inspekcji Pracy. Za brak zgłoszenia delegowania pracownika grozi grzywna VON 150 tun 500 EUR za każdego pracownika (Kunst. 12 Absatz. 1). Naruszenie obowiązku przechowywania dokumentacji w języku włoskim zagrożone jest karą w wysokości VON 500 tun 3000 EUR za każdego pracownika (Kunst. 12 Absatz. 2). Brak powołania przedstawiciela do odbioru korespondencji i przedstawiciela do dialogu społecznego skutkują grzywną VON 2.000 tun 6.000 EUR (Kunst. 12 Absatz. 3). Łączna kara dla pracodawcy nie może jednak przekraczać kwoty 150.000 EUR (Kunst. 12 Absatz. 4).

Nałożone kary administracyjne będą mogły być egzekwowane również w Polsce przy wykorzystaniu unijnych regulacji dotyczących współpracy organów administracyjnych.

Wnioski końcowe

Na razie jeszcze istnieje wiele niewiadomych co do szczegółowych zasad funkcjonowania nowej regulacji we Włoszech. Aber es scheint,, że inaczej niż w przypadku ustawy niemieckiej i francuskiej trudno będzie liczyć na reakcję Komisji Europejskiej i podważenie włoskich przepisów w oparciu o regulacje prawa europejskiego. Włoska ustawa odnosi się wyłącznie do przewozów kabotażowych, a przepisy rozporządzenia 1072/2009 wskazują wprost, że do przewozów kabotażowych stosuje się przepisy dyrektywy o pracownikach delegowanych. Te zaś stanowią, że pracownik delegowany ma prawo do otrzymywania płacy minimalnej obowiązującej w kraju, die übertragen worden ist.