pawel.judek@judek.com.pl

+48 618 552 279

Prawo transportowe

O prawie przewozowym, konwencji CMR, ubezpieczeniach transportowych i nie tylko.

Skontaktuj się
Skontaktuj się

Paweł Judek

radca prawny

Autor bloga jest radcą prawnym, partnerem w kancelarii Działyński i Judek Spółka Partnerska Radców Prawnych z siedzibą w Poznaniu. Od wielu lat specjalizuje się w prawie transportowym i prowadzeniu sporów sądowych. [Więcej]

Dokumenty i usługi dla Ciebie

Kolej zapłaci za opóźnienie

  • -

Zbliżający się letni okres wakacyjny to czas, w którym zapewne wielu Czytelników korzystać będzie z usług kolei. Nie od dziś wiadomo, że terminowość przejazdów polskich przewoźników kolejowych nie jest najlepsza, a wielogodzinne opóźnienia, które miały miejsce tej zimy, nie stanowią zdarzenia zupełnie wyjątkowego.

Jest jednak nadzieja, że sytuacja ta ulegnie zmianie, a poprawa sytuacji zostanie wymuszona sankcjami ekonomicznymi grożącymi przewoźnikowi.

W dniu 01.07.2011 r. w życie wejdzie bowiem nowa regulacja odnosząca się do praw pasażerów kolei, która pozwoli im na uzyskiwanie od przewoźnika rekompensat za opóźnienie w przewozie.

Nowe przepisy stanowią swego rodzaju rewolucję, gdyż odszkodowanie w podstawowym zakresie należne będzie za sam fakt opóźnienia, a podróżny nie będzie obowiązany do wykazania wysokości szkody.

Regulacje europejskie z opóźnionym zapłonem

Podobnie jak w wielu innych przypadkach przepisów zwiększających ochronę praw konsumentów nową regulację zawdzięczamy Unii Europejskiej.

W dniu 23.10.2007 r. wydane zostało rozporządzenie (WE) nr 1371/2007 Parlamentu Europejskiego i Rady dotyczące praw i obowiązków pasażerów w ruchu kolejowym (treść dostępna tutaj).

…

Kolej zapłaci za opóźnienieDowiedz się więcej »

Wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego cz. 1

  • -

Odpowiedzialność przewoźnika drogowego towarów opiera się na zasadzie ryzyka i jest znacząco rozszerzona w stosunku do standardowych zasad odpowiedzialności kontraktowej – odpowiada on niezależnie od swojej winy za całkowite lub częściowe zaginięcie towaru lub za jego uszkodzenie, które nastąpi w czasie między przyjęciem towaru a jego wydaniem.

Istnieje jednak pewien katalog okoliczności wyłączających restrykcyjną odpowiedzialność przewoźnika.

Część z nich pozwalana stosunkowe łatwe uniknięcie przez przewoźnika konieczności zapłaty odszkodowania zaszkodę w przesyłce.

Praktyka pokazuje jednak, że wiele korzystnych dla przewoźników przepisów wykorzystywanych jest przez nich sporadycznie.

Zakres czasowy odpowiedzialności

Zarówno w krajowym jak i międzynarodowym przewozie drogowym towarów zakresodpowiedzialności przewoźnika za szkodę w towarze ukształtowany jest podobnie.

Zgodnie z art. 65 ust. 1 pr. przew. i art. 17 ust. 1 Konwencji CMR na przewoźniku ciąży obowiązek pieczy nad towarem od momentu przyjęcia przesyłki do przewozu do czasu jej wydania.

…

Wyłączenia odpowiedzialności przewoźnika drogowego cz. 1Dowiedz się więcej »

Skutki nieprawidłowego załadunku i zabezpieczenia towaru w transporcie drogowym

  • -

Prawidłowe rozmieszczenie i zabezpieczenie ładunku na czas transportu stanowią podstawę bezpiecznego przewozu.

Nie należą jednak do rzadkości sytuacji, gdy właśnie nieodpowiednie wykonanie tych czynności stanowi główną przyczynę szkody w towarze.

Zazwyczaj powoduje to spory związane z ustaleniem, na kim spoczywa obowiązek rozmieszenia i zabezpieczenia towaru oraz sprawdzenia jego prawidłowości.

Załadunek przesyłki

O ile umowy sprzedaży, zwłaszcza sprzedaży międzynarodowej przy zastosowaniu warunków Incoterms, bardzo często zawierają postanowienia co do tego, która ze stron jest odpowiedzialna za załadunek, o tyle w umowach przewozu drogowego towarów takie klauzule należą do rzadkości.

Stąd z reguły pojawia się potrzeba ustalenia, na kim spoczywa obowiązek załadunku towaru na pojazd.

…

Skutki nieprawidłowego załadunku i zabezpieczenia towaru w transporcie drogowymDowiedz się więcej »

Zwrot kosztów związanych z przewozem

  • -

Odszkodowanie za szkodę w przesyłce i opóźnienie w transporcie to podstawowe rodzaje konsekwencji na jakie narażeni są przewoźnicy z tytułu nienależytego wykonania umowy przewozu. Taki rodzaj szkód dominuje również w postępowaniach likwidacyjnych prowadzonych przez zakłady ubezpieczeń.

Nierzadko jednak przewoźnik zobowiązany będzie do poniesienia również innych należności związanych z przewozem, które mogą niejednokrotnie przekroczyć wartość samego odszkodowania za szkodę w przesyłce.

Zbliżone regulacje

Zarówno w polskim prawie przewozowym jak i w Konwencji CMR oraz załączniku B do Konwencji COTIF zawierającym przepisu ujednolicone o umowie międzynarodowego przewozu towarów kolejami (CIM) znajdują się zbliżone regulacje dotyczące zwrotu przez przewoźnika kosztów związanych z przewozem w związku ze szkoda w przesyłce.

Zgodnie z art. 82 prawa przewozowego oprócz odszkodowania za szkodę w przesyłce przewoźnik zobowiązany jest zwrócić przewoźne i inne koszty związane z przewozem przesyłki w całości w przypadku utraty przesyłki bądź w odpowiedniej części w razie ubytku lub uszkodzenia.

…

Zwrot kosztów związanych z przewozemDowiedz się więcej »

Kolejne zmiany w Konwencji CMR

  • -

Jak podaje strona internetowa Organizacji Narodów Zjednoczonych, w dniu 5 czerwca 2011 r. wszedł w życie Protokół dodatkowy do Konwencji o umowie międzynarodowego przewozu drogowego towarów (CMR) sporządzony w dniu 20 lutego 2008 r. w sprawie elektronicznego listu przewozowego (tekst w języku angielskim dostępny tutaj).

Nowa regulacja może w najbliższym czasie znacząco wpłynąć na zasady wykonywania międzynarodowych przewozów drogowych.

Zakres obowiązywania

Na dzień dzisiejszy Protokół wszedł w życie tylko w kilku krajach europejskich (Bułgarii, Finlandii, Litwie, Łotwie i Szwajcarii), w najbliższym czasie zacznie obowiązywać również w Czechach i Hiszpanii (wykaz krajów, w których Protokół obowiązuje dostępny jest tutaj).

Polska jak na razie Protokołu nie ratyfikowała.

…

Kolejne zmiany w Konwencji CMRDowiedz się więcej »

Jak odróżnić spedytora od przewoźnika

  • -

Sądząc po nazwach firm działających w branży transportowej i powszechnym zastosowaniu tzw. zleceń spedycyjnych można by uznać, iż działalność spedycyjna jest w Polsce niezwykle popularna.

Niestety z reguły okazuje się, iż wiele podmiotów jedynie uważa się za spedytorów, nie będąc nimi w rzeczywistości.

W przypadku powstania szkody w towarze takim osobom grozi szereg poważnych konsekwencji.

Warto więc zapoznać się z podstawowymi różnicami pomiędzy umową przewozu i umową spedycji, co pozwoli w stosownych sytuacjach na dokonanie właściwej klasyfikacji umowy.

Nazwa umowy

Podstawową zasadą przy ocenie charakteru umowy jest uświadomienie sobie, iż o rodzaju stosunku prawnego nie decyduje jego nazwa, lecz treść.

Z tego względu nazwanie danego kontraktu zleceniem spedycyjny – co zdarza się w branży transportowej regularnie – w żadnej mierze nie przesądza, że mamy do czynienia z umową spedycji.

…

Jak odróżnić spedytora od przewoźnikaDowiedz się więcej »

Łatwiej toczyć spór z ITD

  • -

Zapewne przynajmniej część Czytelników od czasu do czasu ma do czynienia z karami pieniężnymi nakładanymi przez Inspekcję Transportu Drogowego i postępowaniami zmierzającymi do uchylenia bądź zmniejszenia tych kar.

Dzisiaj (30 maja 2011 r.) wchodzą w życie przepisy, które spieranie się z ITD czynią nieco łatwiejszym.

Wycieczka do stolicy

Od kary nałożonej przez inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego zgodnie z art. 93 ust 5 ustawy o transporcie drogowym przysługuje odwołanie do Głównego Inspektora Transportu Drogowego mającego siedzibę w Warszawie.

Od decyzji tego ostatniego przysługuje z kolei skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego.

…

Łatwiej toczyć spór z ITDDowiedz się więcej »

Konsekwencje zmian w Konwencji CMR

  • -

Zdaję sobie sprawę, że to już trzeci wpis poświęcony zmianom w Konwencji CMR (poprzednie wpisy tu i tu), ale skoro zmiany te następują raz na 30 lat, trzeba wykorzystać moment, póki jeszcze trwa 🙂 (co nie jest do końca prawdą, bo już niedługo kolejny wpis poświęcony zupełnie nowym zmianom w CMR).

Okres przejściowy tuż po wejściu w życie nowych przepisów (co do czego mam jednak spore wątpliwości) rodzi bowiem pewne problemy wymagające wyjaśnienia.

Nowy sposób obliczania limitu odpowiedzialności

Nowe brzmienie art. 23 ust. 3 Konwencji nie pozostawia wątpliwości co do tego, jaki obliczać granicę odpowiedzialności przewoźnika – wynosi ona 8,33 SDR za brakujący kg przesyłki.

Przeliczenie SDR na walutę krajową odbywa się wg kursu na dzień wydania wyroku lub uzgodniony przez strony.

…

Konsekwencje zmian w Konwencji CMRDowiedz się więcej »

Odpowiedzialność przewoźnika za opóźnienie w przewozie drogowym towarów

  • -

Najpoważniejsze ryzyko prowadzenia działalności transportowej wiąże się z możliwością uszkodzenia bądź utraty przesyłki – szkody, a w konsekwencji również odszkodowania mogą w takich wypadkach osiągać bardzo wysoki poziom.

Na szczęście dla przewoźników nie występują one aż tak często.

Dużo powszechniej zdarzają się natomiast opóźnienia w dostawie, które również mogą mieć dla przewoźnika wymierne konsekwencje finansowe.

Warto więc zapoznać się z zasadami odpowiedzialności przewoźnika za zwłokę w przewozie.

Prawo przewozowe

Zgodnie z art. 65 ust. 1 pr. przew. przewoźnik ponosi odpowiedzialność nie tylko za utratę, ubytek lub uszkodzenie przesyłki, ale również za opóźnienie w przewozie.

Ustawa nie definiuje, co należy rozumieć pod pojęciem opóźnienia w przewozie.

…

Odpowiedzialność przewoźnika za opóźnienie w przewozie drogowym towarówDowiedz się więcej »

Kilka słów o deklaracji wartości przesyłki

  • -

Przewidziane w przepisach prawa przewozowego i międzynarodowych konwencjach transportowych metody ustalania odszkodowania oraz limity ograniczające jego wysokość w wielu przypadkach mogą mieć bardzo niekorzystne konsekwencje dla osoby poszkodowanej.

Z tego względu warto przyjrzeć się instytucji deklaracji wartości przesyłki pozwalającej na poprawę sytuacji prawnej kontrahenta przewoźnika.

W poprzednim wpisie pt. „Jak ustala się odszkodowania w transporcie drogowym” przedstawiłem jak sformalizowane bywają sposoby określenia odszkodowania należnego od przewoźnika, co wielokrotnie prowadzić może do sytuacji, gdy szkoda poniesiona przez osobę poszkodowaną zostanie wyrównana tylko w niewielkim stopniu.

Biorąc pod uwagę bezwzględny charakter prawa przewozowego i związany z tym brak możliwości uregulowania umownie innych reguł odpowiedzialności odszkodowawczej przewoźnika, w przypadku wielu rodzajów przesyłek ich transport na ogólnych zasadach wiązałby się ze zbyt dużym ryzykiem.

Stąd ustawodawca krajowy jak i strony konwencji regulujących przewozy międzynarodowe w poszczególnych gałęziach transportu wprowadziły rozwiązania umożliwiające lepsze zabezpieczenie osoby zlecającej przewóz.

Prawo przewozowe

Polskie prawo przewozowe w art. 40 ust. 1 przewiduje, że nadawca może zadeklarować wartość przewożonych rzeczy w liście przewozowym, pod warunkiem że wartość ta nie wynika z rachunku sprzedawcy lub dostawcy ani z obowiązującego cennika.

W przypadku istnienia rachunku bądź cennika zadeklarowanie wartości przewożonych rzeczy nie wywołuje żadnych skutków prawnych.

…

Kilka słów o deklaracji wartości przesyłkiDowiedz się więcej »

Przewijanie do góry