Nowy komentarz do prawa przewozowego. Recenzja

Jak ju偶 kiedy艣 pisa艂em, kolekcjonuj臋 literatur臋 po艣wi臋con膮 prawu przewozowemu. Zwykle nowe zakupy dotycz膮 starszych pozycji, jako 偶e nie pojawia si臋 zbyt du偶o nowo艣ci w tej dziedzinie. Ostatnio jednak wpad艂a mi w r臋ce ksi膮偶ka jak najbardziej aktualna. Pod koniec lipca wydawnictwo LexisNexis wyda艂o bowiem nowy komentarz do prawa przewozowego autorstwa Adama Jaworskiego doktoranta w Instytucie Prawa Cywilnego WPiA Uniwersytetu Warszawskiego i aplikanta s臋dziowskiego w Krajowej Szkole S膮downictwa i Prokuratury. Ksi膮偶k臋 naby艂em ju偶 w dniu premiery, wi臋c mia艂em troch臋 czasu na dog艂臋bn膮 lektur臋. Mog臋 zatem podzieli膰 si臋 z Czytelnikami swoj膮 opini膮.

Nie ukrywam, 偶e wi膮za艂em spore nadzieje z nowym komentarzem. Szereg zagadnie艅 prawa przewozowego budzi kontrowersje w doktrynie, wi臋c zawsze ciekawie jest zapozna膰 si臋 z nowym g艂osem w dyskusji. Istniej膮 r贸wnie偶 tematy, kt贸re do tej pory nie by艂y wystarczaj膮co szeroko potraktowane we wcze艣niejszych komentarzach.

Zbyt syntetyczne uj臋cie

Niestety spotka艂o mnie w tym wzgl臋dzie pewne rozczarowanie. Ksi膮偶ka jest bowiem niezwykle syntetyczna i odczuwa si臋 w niej w wielu miejscach brak pog艂臋bionej analizy omawianych zagadnie艅. Jest to bowiem jeden z najkr贸tszych z wydanych komentarzy do prawa przewozowego. Liczy 161 stron, gdy komentarz autorstwa T. Szanci艂o mia艂 375 stron, autorstwa W艂adys艂awa G贸rskiego i Krzysztofa Weso艂owskiego 198 stron, a autorstwa W艂adys艂awa G贸rskiego i Adama 呕abskiego 281 stron. Zbli偶ony obj臋to艣ciowo jest tylko komentarz Albina Kolarskiego licz膮cy 148 stron. Do tego literatura przywo艂ana w komentarzu liczy zaledwie 17 pozycji, z czego 4 to poprzednie komentarze do prawa przewozowego, a 7 to komentarze do kodeksu cywilnego czy publikacje po艣wi臋cone prawu cywilnemu bez odniesienia do prawa przewozowego. Pewne zdziwienie przy tym wzbudzi艂 u mnie fakt, 偶e w spisie literatury uj臋to pierwsze wydanie komentarza W艂adys艂awa G贸rskiego i Krzysztofa Weso艂owskiego do przepis贸w o umowie spedycji i przewozu z 1996 r. a nie uwzgl臋dniono du偶o bardziej aktualnego drugiego wydania z 2006 r.

Z takiej formu艂y ksi膮偶ki nie czyni臋 jednak zarzutu autorowi. Zapewne takie by艂y zamierzenia wydawcy, by opublikowa膰 komentarz niezbyt rozbudowany. Sam jednak spodziewa艂em si臋 nieco wi臋kszej pozycji.

Dobrze opracowany przew贸z os贸b i prawo administracyjne

Co do samej tre艣ci zaczn臋 od pozytyw贸w. Na uwag臋 zas艂uguj膮 fragmenty po艣wi臋cone przewozowi os贸b, kt贸ry w mojej ocenie potraktowano bardzo kompleksowo. Du偶e uznanie budzi r贸wnie偶 szeroki wyb贸r orzecznictwa ze styku prawa przewozowego i ustawy o transporcie drogowym. Autor dok艂adnie omawia zagadnienia mog膮ce rodzi膰 r贸偶ne skutki na gruncie obu ustaw jak np. powierzenie przewozu innemu przewo藕nikowi.

Aktualny stan prawny

Bez w膮tpienia za zalet臋 uzna膰 mo偶na r贸wnie偶 fakt, i偶 komentarz obejmuje r贸wnie偶 zmiany prawa przewozowego, kt贸re wesz艂y w 偶ycie 01.01.2012 r. Swoj膮 drog膮 pogl膮dy autora na dokonane zmiany s膮 mocno zbie偶ne z moim stanowiskiem wyra偶onym jaki艣 czas temu w artykule w Rzeczpospolitej. Autor r贸wnie偶 nie widzi potrzeby obarczania odbiorcy obowi膮zkami przewidzianymi w art. 43 ust. 2 pr. przew. (s. 93) za艣 zapis art. 55a ust. 2 pr. przew. uwa偶a za zb臋dny, gdy偶 podmiot zlecaj膮cy przew贸z jest zawsze nadawc膮 (s. 113).

Kontrowersyjne pogl膮dy

Niestety gorzej moim zdaniem prezentuje si臋 cz臋艣膰 dotycz膮ca przewozu rzeczy, cho膰 akurat ta najbardziej mnie interesowa艂a.聽 Pierwsz膮 znacz膮c膮 kontrowersj膮, kt贸ra zwr贸ci艂a moj膮 uwag臋, jest stanowisko autora w przedmiocie charakteru przepis贸w prawa przewozowego. Autor uwa偶a bowiem, i偶 przepisy te maj膮 charakter wzgl臋dnie obowi膮zuj膮cy (s. 24) (z wyj膮tkami w art. 51, 65 i 80) za艣 najwa偶niejsz膮 norm膮 kodeksu cywilnego, kt贸ra stosuje si臋 do umowy przewozu jest zasada swobody um贸w (s. 11). Tymczasem do tej pory w literaturze przedmiotu panowa艂a raczej zgody, i偶 prawo przewozowe zawiera normy bezwzgl臋dnie obowi膮zuj膮ce, gdy偶 w przeciwnym razie brak by艂oby sensu istnienia osobnej regulacji w tym zakresie, skoro jest ju偶 umowa przewozu w kodeksie cywilnym. Niestety 鈥 co odbieram negatywnie 鈥 autor w 偶aden spos贸b nie uzasadnia, dlaczego w tym wzgl臋dzie tak znacz膮co r贸偶ni si臋 od swoich poprzednik贸w.

Osobi艣cie nie zgadzam si臋 r贸wnie偶 z innym pogl膮dem autora, i偶 list przewozowy jest podstawowym dokumentem potwierdzaj膮cym zawarcie umowy przewozu (s. 86 i 97). Praktyka obrotu gospodarczego pokazuje bowiem, i偶 umowy przewozu zawierane s膮 przede wszystkim w formie pisemnej, mailowej b膮d藕 przy wykorzystaniu komunikator贸w gie艂d towarowych. Tre艣膰 listu przewozowego za艣 w wielu wypadkach odbiega od rzeczywistych ustale艅 stron.

Trudno r贸wnie偶 zaakceptowa膰 stanowisko, i偶 wyra偶ony w art. 55a ust. 1 pkt 5 pr. przew. zakaz uzale偶niania wysoko艣ci przewo藕nego od masy lub obj臋to艣ci przesy艂ki w przypadku drogowego przewozu drewna, 艂adunk贸w sypkich lub innych 艂adunk贸w masowych (o kt贸rym ju偶 kiedy艣 pisa艂em) odnosi si臋 wy艂膮cznie do nadawcy, za艣 przewo藕nik mo偶e taki spos贸b wynagradzania zaproponowa膰. Nale偶y bowiem pami臋ta膰, 偶e do zawarcia umowy konieczne jest wyra偶enie woli przez obie strony i cz臋sto nie spos贸b ustali膰, kt贸ra ze stron zaproponowa艂a okre艣lone rozwi膮zanie.

Pewien niedosyt pozostawia tak偶e poruszenie tematu odpowiedzialno艣ci przewo藕nika z tytu艂u czyn贸w niedozwolonych (s. 24). Autor zdaje si臋 po艣rednio formu艂owa膰 tez臋, i偶 roszczenia deliktowe wobec przewo藕nika s膮 dopuszczalne. Niestety swojej tezy bli偶ej nie uzasadnia, za艣 kwestia odpowiedzialno艣ci deliktowej z tytu艂u szkody w przesy艂ce wcale nie jest w doktrynie jednoznaczna.

B艂臋dne twierdzenia

O ile jednak trudno komu艣 poczyni膰 zarzut z przedstawiania w艂asnego pogl膮du, o tyle trudno znale藕膰 wyt艂umaczenie dla tak ra偶膮cego b艂臋du jak twierdzenie, i偶 umowy przewozu mi臋dzynarodowego regulowane s膮 przez Konwencj臋 Narod贸w Zjednoczonych o mi臋dzynarodowej sprzeda偶y towar贸w (s. 14), podczas gdy przewozy takie podlegaj膮 Konwencji CMR.

Trudno r贸wnie偶 inaczej ni偶 jako b艂膮d traktowa膰 twierdzenia autora, i偶 umowa przewozu towar贸w ma charakter realny (s. 82). W literaturze przedmiotu panuje bowiem zgoda, i偶 od zmian z 1994 r. umowa przewozu straci艂a sw贸j realny charakter. Zreszt膮 sam autor nie jest konsekwentny, gdy偶 w dalszej cz臋艣ci komentarza stwierdza, i偶 umowa przewozu rzeczy ma charakter konsensualny (s. 96).

Ocena ko艅cowa

Reasumuj膮c, nie poleca艂bym omawianej pozycji jako jedynego komentarza do prawa przewozowego (cho膰 zdaj臋 sobie spraw臋, i偶 w praktyce na rynku dost臋pne jest ju偶 obecnie tylko wydanie elektroniczne komentarza Tomasza Szanci艂o). Je艣li jednak chcemy wzbogaci膰 ksi臋gozbi贸r o komentarz najbardziej aktualny prezentuj膮cy niekiedy pogl膮dy odmienne od dotychczasowych b膮d藕 te偶 preferujemy pozycje przyst臋pne i syntetyczne z pewno艣ci膮 warto zakupi膰 t臋 ksi膮偶k臋. Rzecz jasna moja opinia ma charakter subiektywny, a moje preferencje (ci臋偶sze pozycje ze spor膮 ilo艣ci膮 dog艂臋bnych analiz i odno艣nikami do dost臋pnej literatury) nie musz膮 si臋 pokrywa膰 z oczekiwaniami Czytelnik贸w 馃檪

PS. Inn膮 recenzj臋 nowego komentarza mo偶na znale藕膰 na stronie naprawopatrz.pl – dobrze jest jednak pami臋ta膰, 偶e strona ta powi膮zana jest z wydawnictwem LexisNexis

Spodoba艂 Ci si臋 ten artyku艂?

Subskrybuj bloga, a otrzymasz wiadomo艣膰 e-mail o ka偶dym nowy wpisie

I agree to have my personal information transfered to MailChimp ( more information )

I will never give away, trade or sell your email address. You can unsubscribe at any time.

Ten wpis zosta艂 opublikowany w kategorii Aktualno艣ci, Przegl膮d literatury i oznaczony tagami , , . Dodaj zak艂adk臋 do bezpo艣redniego odno艣nika.

10 Responses to Nowy komentarz do prawa przewozowego. Recenzja

  1. Najnowszego komentarza nie mia艂em jeszcze okazji przejrze膰, ale po Twoim komentarzu z pewno艣ci膮 powa偶nie zastanowi臋 sie zanim go kupi臋. Na marginesie – mam nadziej臋, 偶e kiedy艣 doczekamy si臋 komentarza Twojego autorstwa i 偶e w odr贸偶nieniu do wi臋kszo艣ci komentarzy (nie tylko z pr. przewozowego) komentarz ten nie b臋dzie ko艅czy艂 sie tam gdzie zaczynaj膮 sie problemy.

    Pozdrawiam
    Przemys艂aw Maschke

  2. Pawe艂 Judek Pawe艂 Judek pisze:

    @ Przemys艂aw Maschke

    Je偶eli nie przeszkadza Ci wersja elektroniczna, poleca艂bym jednak komentarz Tomasza Szanci艂o. Nak艂ad komentarza G贸rskiego i Weso艂owskiego jest wyczerpany, ale pewnie mo偶na czasami znale藕膰 na allegro (tam kupi艂em wi臋kszo艣膰 starszych pozycji). Je艣li natomiast nie musi to by膰 komentarz, polecam naprawd臋 znakomit膮 monografi臋 Doroty Ambro偶uk: Ustalenie wysoko艣ci odszkodowania w prawie przewozowym w odniesieniu do przewozu przesy艂ek dost臋pn膮 tutaj http://www.profinfo.pl/ambrozuk-dorota/p,ustalenie-wysokosci-odszkodowania-w-prawie-przewozowym-w-odniesieniu-do-przewozu-przesylek,45685.html#40155686 Ksi膮偶ka stanowi nieco zredagowan膮 prac臋 doktorsk膮, wi臋c argumentacja jest na wysokim poziomie oparta na szeroko przywo艂anej literaturze.

    Co do komentarza – powiem szczerze, 偶e mia艂em tak膮 my艣l po tej lekturze, ale dzi臋ki za sugesti臋 馃檪 Jest to jednak kupa roboty i pewnie nie艂atwo by艂oby teraz wygospodarowa膰 tyle czasu. Ale nie m贸wi臋 nie 馃檪 Swoj膮 drog膮 z moich informacji wynika, 偶e w chwili obecnej s膮 pisane dwie rozprawy habilitacyjne z prawa przewozowego i Konwencji CMR, wi臋c pewnie za jaki艣 czas na rynku pojawi膮 si臋 bardziej rozbudowane pozycje. Rzecz jasna dam zna膰, je艣li b臋d臋 wiedzia艂 co艣 wi臋cej.

  3. Andrzej Sikorski pisze:

    Je偶eli pan doktorant pisze, 偶e Prawo przewozowe jest prawem wzgl臋dnie obowi膮zujacym i nie uzasadnia tego pogladu – to wg mnie dyskwalifikuje ca艂y komentarz. Wg mnie jest to b艂膮d zasadniczy – je偶eli tak jest to nie mam zaufania do dalszych wywod贸w autora.
    Wiem natomiast kto mo偶e na takim podej艣ciu skorzysta膰 – firmy kurierskie. W swoich regulaminach maj膮 wiele zapis贸w niezgodnych z Prawem przewozowym np. ograniczaj膮 swoj膮 odpowiedzialno艣c za ubutek, utrate czy uszkodzenie towaru do maksymalnie 500 z艂 za ca艂膮 przesy艂k臋, nakazuj膮 z艂o偶y膰 reklamacje w ciagu 30 dni pod rygorem nie uznania reklamacji itp. W razie sporu powo艂uj膮 si臋 w艂a艣nie na swobod臋 um贸w.
    Tak wi臋c pan doktorant mo偶e i idzie „pod pr膮d” dotychczasowych opinii ale „na r臋k臋” konkretnym przewo藕nikom. Z pewno艣ci膮 to jest przypadek ale gdybym by艂 w艂a艣cicielem firmy kurierskiej to by艂aby wa偶na pozycja i wskaz贸wka dla mojego prawnika.

    Mo偶e zamiast pisa膰 kolejne komentarze znajdzie sie ch臋ny i napisze ksia偶k臋 w kt贸rej przeanalizuje krytycznie polskie orzecznictwo w sprawach z Prawa przewozowego czy Konwnecji CMR? Liter臋 przepisu mo偶e pozna膰 ka偶dy ale przepis jest tak偶e kszta艂towany przez konkretny nurt orzecznictwa – pierwszy kupi臋!!!

  4. Pawe艂 Judek Pawe艂 Judek pisze:

    Panie Andrzeju, ca艂kowita zgoda – je艣li si臋 pr贸buje obali膰 ca艂y dotychczasowy dorobek doktryny w temacie charakteru prawa przewozowego, dobrze by艂oby powo艂a膰 jakie艣 rzeczowe argumenty, a nie ograniczy膰 si臋 do zacytowania zasady swobody um贸w i odwo艂ania do kodeksu cywilnego. Jak do tej pory moim zdaniem najlepiej uzasadni艂a kwesti臋 bezwzgl臋dnego charakteru prawa przewozowego Dorota Ambro偶uk we wst臋pie do swojej pracy, dost臋pnym zreszt膮 w internecie: http://www.profinfo.pl/img/401/pdf40155686_3.pdf

    Co do om贸wienia orzecznictwa to te偶 bym ch臋tnie tak膮 pozycj臋 kupi艂 馃檪 Ale jak si臋 nie pojawi, to mo偶e si臋 kiedy艣 skusz臋 i sam co艣 pope艂ni臋. Inna kwestia czy byliby ch臋tni, 偶eby co艣 takiego wyda膰 bez p艂acenia mu za to. Niestety spora cz臋艣膰 publikacji pojawiaj膮cych si臋 tak偶e w czo艂owych wydawnictwach prawniczych to ksi膮偶ki wydane w艂asnym sumptem przez autor贸w.

  5. Natalie pisze:

    Poszukuj臋 najbardziej odpowiedniego i kompleksowego opracowania do ustawy prawo przewozowe. Przez wzgl膮d, 偶e niniejszy wpis jest ju偶 do艣膰 stary by艂abym zobowi膮zana za jakie艣 sugestie. Co prawda, najbardziej zach臋ca mnie pozycja autorstwa Tomasza Szynci艂o. Albowiem Odpowiedzialno艣膰 kontraktowa przewo藕nika przy przewozie drogowym przesy艂ek towarowych bardzo mi odpowiada艂a.

    Najch臋tniej poszukuj臋 pozycji odnosz膮cej si臋 nie tylko do przewozu drogowego ale r贸wnie偶 takiej kt贸ra nawi膮zuje do przewozu kolej膮.

    Z g贸ry bardzo dzi臋kuj臋 za sugestie i rady
    pozdrawiam

  6. Pawe艂 Judek Pawe艂 Judek pisze:

    @ Natalie

    Nic nowego si臋 nie pojawi艂o od tego czasu, ale wg mojej wiedzy w tym roku ma wyj艣膰 nowy komentarz do prawa przewozowego autorstwa Krzysztofa Weso艂owskiego, Doroty Ambro偶uk i Daniela D膮browskiego. Nazwiska te moim zdaniem gwarantuj膮 wysoki poziom, wi臋c sam kupi臋 go z pewno艣ci膮, jak tylko si臋 uka偶e.

  7. Natalie pisze:

    Dzi臋kuj臋 za informacj臋.
    Musze przyzna膰, 偶e rzeczywi艣cie warto poczeka膰 i zgadzam si臋, 偶e pozycja Pani Ambro偶uk jest 艣wietna

  8. Pawe艂 Judek Pawe艂 Judek pisze:

    @ aga

    Kiedy艣 szerzej napisz臋, ale kr贸tko – najlepszy komentarz z dost臋pnych obecnie na rynku, cho膰 wci膮偶 nie komentarz moich marze艅 – troch臋 za kr贸tki 馃檪 Ale ten mo偶e kiedy艣 sam napisz臋 馃檪

  9. residences pisze:

    Very Island taste, love ir so much remind me so much about HK

    my page residences

Dodaj komentarz

Tw贸j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s膮 oznaczone *

Poinformuj mnie o nowych komentarzach na e-mail. Mo偶esz tak偶e SUBSKRYBOWA膯 ten wpis bez komentowania.